xix wiek

Tekst: Adam Marosz, Instytut Ogrodnictwa, Skierniewice

Azalie wielokwiatowe - ogrodowa klasyka

Azalie wielokwiatowe - ogrodowa klasyka

Intensywna hodowla odmian azalii sięga połowy XIX wieku, gdy ogrodnicy z Anglii, Belgii, Holandii czy Niemiec wykonywali pierwsze kontrolowane zapylenia krzewów przywożonych z Japonii, Chin i Ameryki.

Gertrude Jekyll - twórczyni angielskich ogrodów

Druga połowa XIX i początek XX wieku były burzliwym okresem w sztuce angielskiej. Z jednej strony umiłowanie tradycyjnego, konserwatywnego podejścia do świata, z drugiej rewolucja przemysłowa i wdzierająca się ze wszystkich stron nowoczesność. Wymarzony czas dla ambitnej, niezależnej i wszechstronnie utalentowanej kobiety.

Kokornak wielkolistny (Aristolochia macrophylla).

Kokornak wielkolistny to wartościowe pnącze sprowadzone do Europy z Ameryki w drugiej połowie XIX wieku.

Zobacz wideo

Willa Rothschildów na francuskiej Riwierze

Różową Baronową, sama też ubierała się od stóp do głów w tym kolorze, zresztą nieźle w nim wyglądała, ponieważ róż dobrze komponował się z białymi włosami, które miała już w wieku 20 lat. Nawet różowe flamingi zostały celowo dobrane do willi, choć poza nimi w prywatnym zoo mieszkały papugi, małpy i

Żywotnik zachodni (Thuja occidentalis) [Roślina tygodnia]

Żywotnik zachodni (Thuja occidentalis) [Roślina tygodnia]

Szybko rosnąca odmiana żywotnika zachodniego 'Globosa' należy do grupy krzewów iglastych o pokroju kulistym. Swoją formę roślina zawdzięcza temu, że nie tworzy przewodnika, a wszystkie jej pędy rosną równorzędnie i w podobnym tempie. 'Globosa' jest bardzo starą odmianą żywotnika, noto

Rośliny Bożego Narodzenia

Rośliny Bożego Narodzenia

Bożego. U nas jako choinka służy najczęściej świerk pospolity, rzadziej jodła. Ale domową choinką może być nawet araukaria, jeśli zawiesimy na niej świecidełka. Tradycja wieszania w domu jemioły, jako rośliny pod która bez grzechu można się całować, sięga wieków, bo wiadomo: bez jemioły roczek goły. Poza

Wiciokrzew Browna (Lonicera ×brownii) 'Dropmore Scarlet'

Wiciokrzew Browna (Lonicera ×brownii) 'Dropmore Scarlet'

Odmiana została wyhodowana w Kanadzie w 1950 roku, a w 1984 roli uzyskała nagrodę AGM przyznawaną przez brytyjskie Królewskie Towarzystwo Ogrodnicze RHS roślinom o nieprzeciętnych walorach ozdobnych. Wygląd Wiciokrzew 'Dropmore Scarlet' to ozdobne pnącze dorastające do 3 m wysokości o pędach owijają

Zielone pudełeczko

Ogród ten znajduje się w południowej części Londynu. Jak większość miejskich ogrodów Anglii ma kształt wydłużonego prostokąta. Jego powierzchnia jest niewielka, ma zaledwie 300 m kw. Obecny kształt tego ogrodu to efekt kilkuletniej pracy samej właścicielki, która tworzyła go od podstaw. Pomysły czer

Genialna Gertruda

Bushridge, a ceremonii pogrzebowej przewodniczył jeden z jej 11 ogrodników, franciszkanin(?). "Czysty, logiczny umysł nieznający lęku... teraz na wieki może uczestniczyć w niezmierzonej Świadomości i Wiedzy, której zawsze poszukiwała... - napisał po jej śmierci Edwin Lutyens, zaś na nagrobku kazał

Gertrude Jekyll - projektantka ogrodów, designerka i pisarka

Gertrude Jekyll - projektantka ogrodów, designerka i pisarka

Bushridge, a ceremonii pogrzebowej przewodniczył jeden z jej 11 ogrodników, franciszkanin(?). "Czysty, logiczny umysł nieznający lęku... teraz na wieki może uczestniczyć w niezmierzonej Świadomości i Wiedzy, której zawsze poszukiwała... - napisał po jej śmierci Edwin Lutyens, zaś na nagrobku kazał

Ogrodowe podróże

Ogrodowe podróże

. delein Przystanek na trasie do Roztoczańskiego Parku Narodowego. Na zdjęciu kościół "Na Wyspie" z XVIII wieku. fot. granyza13 Park miejski należy do najstarszych i największych w Legnicy. Jego początki sięgają XIX wieku. Palmiarnia, która ucierpiała podczas powodzi w 1977 roku nadal

Ozdoby i dekoracje świąteczne na Boże Narodzenie. Gwiazda Betlejemska - świąteczny podarunek

Ozdoby i dekoracje świąteczne na Boże Narodzenie. Gwiazda Betlejemska - świąteczny podarunek

Nazwa gatunkowa poinsecji - Euphorbia pulcherrima - oddaje sprawiedliwość urodzie tej rośliny ozdobionej barwnymi liśćmi przykwiatowymi - po łacinie pulcherrima oznacza najpiękniejsza. Ten zimozielony krzew pochodzi z Meksyku, gdzie odkryto go dla świata nauki w pierwszej połowie XIX wieku

Łańcut. W ogrodach dawnych epok

Łańcut. W ogrodach dawnych epok

wcześniej istniał warowny zameczek, do rangi wspaniałej magnackiej rezydencji podniosła Izabella z Czartoryskich Lubomirska, wytworna dama żyjąca na przełomie XVIII i XIX wieku. To właśnie ona przebudowała zameczek w elegancki pałac, a także urządziła wokół wspaniałe ogrody, zgodne z

Klon palmowy 'Atropurpureum'

Klon palmowy 'Atropurpureum'

Nawet znawcy przyznają, że ta czerwonolistna odmiana klonu palmowego (Acer palmatum) ‘Atropurpureum’ to drzewo wyjątkowe pod względem urody, a ponadto sprawdzone i dość łatwe w uprawie. Wywodzi się z Japonii, gdzie powstało samoistnie w XIX wieku. Ma rozłożysty

Park Zdrojowy - Duszniki-Zdrój

Park Zdrojowy - Duszniki-Zdrój

Tak, nasz największy kompozytor mieszkał tutaj - jego dworek znajduje się w głębi parku. Natomiast tuż przy wejściu stoi kiosk meteorologiczny działający od lat 70. XIX wieku, nadal czynny. Zbudowano go z bogato zdobionych odlewów żeliwnych i wyposażono w barometr i 

Locarno - miasto kamelii

Locarno - miasto kamelii

. Pomysł założenia parku (w 2005 r.) zrodził się w sposób naturalny, bowiem w wielu tutejszych ogrodach krzewy te uprawiano z powodzeniem już od XIX wieku. Na 39 kwietnikach zgrupowano aż 850 odmian kamelii. Ogród można zwiedzać przez cały rok, codziennie w godzinach 9-18.30 (zimą do 17). Wstęp: 10 franków

Grusza Konferencja

Grusza Konferencja

połowie XIX wieku przez angielskiego ogrodnika Riversa z Sawbridgeworth. Wygląd Drzewa 'Konferencji' początkowo rosną silnie, ale po pewnym czasie ich tempo wzrostu słabnie. Oczywiście w największym stopniu siłę wzrostu drzewek determinuje rodzaj podkładki, na której zaszczepiono rośliny. Młode drzewa

Jagoda kamczacka. Wytrzymały krzew. Uprawa jagody kamczackiej w ogrodzie i na działce

Jagoda kamczacka. Wytrzymały krzew. Uprawa jagody kamczackiej w ogrodzie i na działce

literaturze rosyjskiej z końca XVII wieku. Kolejne to blisko sto lat późniejsze zapiski etnografa i badacza przyrody Kraszennikowa, który w swojej pracy o półwyspie Kamczatka wspomina o spożywaniu jagód lonicery przez lokalnych osadników. W pierwszej połowie XIX wieku rozważano możliwości uprawy rośliny w

Choinka - jak ją ubrać?

Choinka - jak ją ubrać?

łańcuchami z papieru, co miało symbolizować spętanie ludzi przez grzech. Te stare zwyczaje i dziś mają swych wiernych zwolenników, choć na szczęście niebezpieczne świeczki zastąpiliśmy lampkami elektrycznymi. W XIX wieku na choinkach pojawiły szklane bombki, zdobne w najrozmaitsze motywy, powłóczyste i

Arboretum w Kórniku pod Poznaniem

Arboretum w Kórniku pod Poznaniem

, jako pierwsi zaczęli wprowadzać w naszym kraju gatunki obce i w latach 20. XIX wieku rozpoczęli tworzenie arboretum. Historię ich dokonań można poznać, zwiedzając Zamek Kórnicki. Dla wielu osób Arboretum w Kórniku jest miejscem wręcz kultowym. Przyjeżdżają tu o każdej porze roku, ale najwięcej

Bzy lilaki. Przegląd gatunków i odmian bzów do ogrodów

Bzy lilaki. Przegląd gatunków i odmian bzów do ogrodów

Lilaki (Syringa), powszechnie zwane bzami , zachwycają obfitością kwiatów i obezwładniającym zapachem. To zadziwiające, że ta obca przecież roślina tak się u nas zadomowiła i zdobi polskie ogrody od połowy XIX wieku. W dużym stopniu zawdzięcza to odporności na mróz i niezwykłej żywotności

Halloween. Dyniowe lampiony i rzeźby

Halloween. Dyniowe lampiony i rzeźby

, aby odstraszyć złe moce, a zmarłym wskazać drogę do domów. Wróżono sobie również, jaki będzie nadchodzący rok. Zwyczaje te mimo przyjęcia chrześcijaństwa przetrwały wiele wieków i w połowie XIX stulecia trafiły do Stanów Zjednoczonych. Dziś w USA Halloween świętuje się o wiele huczniej niż w Wielkiej

Rośliny narkotyczne

Rośliny narkotyczne

używanie kokainy w innych częściach globu i we wszystkich warstwach społecznych: na przełomie XIX i XX wieku dekadenccy artyści i znudzeni inteligenci wstrzykiwali ją sobie, a umęczeni czarni robotnicy w Stanach Zjednoczonych jako pierwsi wciągali ją nosem; - nabić kabzę istniejącym do dziś na rynku

Iluminacje i muzyka podczas Zimowego Wieczoru Światła w Łazienkach Królewskich

trzeci, to realizacja międzynarodowego projektu "Ogrody Światła". Jego najważniejszym założeniem jest ukazanie harmonii sztuki i natury, w której stylistyka architektury XVIII i XIX wieku splata się z pięknem ogrodów. Obok Łazienek Królewskich, tego samego dnia Zimowy Wieczór Światła organizują

Kruszyna pospolita (Frangula alnus) 'Aspleniifolia'

-niemieckim w Mużakowie w XIX wieku. Jest to krzew o wzniesionych pędach, jajowatym, ażurowym pokroju, dorasta do 3 m wysokości. Wąskie, nitkowate, ciemnozielone liście dorastają do 4-8 cm długości przy zaledwie 3-7 mm szerokości. Blaszki liściowe są lekko pofalowane. Jesienią atrakcyjnie przebarwiają się na

Zamki i parki, w których straszy

Kórniku koło Poznania można obejrzeć najpiękniejszy zamek w stylu neogotyckim w Polsce. On także śmiało mógłby stanowić scenerię do filmu grozy! Powstał w XIX wieku dzięki współpracy doborowego duetu - Tytusa Działyńskiego oraz niemieckiego architekta K. F. Schinkela. Zachował się nienaruszony do naszych

Prawdziwy angielski ogród z roślinnymi rzeźbami przedstawiającymi królewskie smoki

, dającym okazję do relaksu i kontaktu z naturą. Sztuka I Rzemiosło Wkońcu XIX wieku w Anglii pojawił się nowy styl, Arts & Crafts (sztuka i rzemiosło). Był to wyraz protestu przeciwko postępującej rewolucji przemysłowej. W sztuce projektowania ogrodów jego podstawy stworzył słynny duet: architekt Edwin

Bramy, furtki, kraty, poręcze i inne detale kute ręcznie. Metaloplastyka

postaci metalowych odlewów produkowanych przez manufaktury hutnicze. Wiek XIX przynosi przecież odkrycie żeliwa. Modne stają się też formy bardziej uproszczone. Wydawałoby się, że następuje nieodwracalny koniec świetności starego rzemiosła. Nowoczesna metaloplastyka Nie potrzebujemy dziś najeżonych

Dekada choinki na Placu Zamkowym w Warszawie

Tradycja ubierania choinki sięga XVI wieku. Jednak dopiero w XIX wieku asystent Edisona - Edward Johnson wpadł na pomysł oświetlania bożonarodzeniowego drzewka ozdobnymi żarówkami. Korzystając z dobrodziejstw tego odkrycia także w Warszawie i wielu polskich miastach od wielu lat Świętom Bożego

Trochę botaniki

Pierwiosnek kubkowaty (Primula obconica) to wieloletni gatunek pochodzący z Chin. Stamtąd w XIX wieku został sprowadzony do Anglii.Współczesne odmiany powstały w wyniku pracy hodowców. Nazwa rodzajowa pierwiosnka pochodzi od łacińskiego słowa primus - wczesny. Rośliny te występują w naturze na

"Kwietnik" radzi

Tuberoza (Polianthes tuberosa) to ulubiony kwiat naszych prababek, uprawiany głównie dla pięknego zapachu. Ta piękna roślina okres największej świetności przechodziła w XIX i XX wieku. Dziś jest trochę zapomniana. Pochodzi z Meksyku. Jest rośliną bulwiastą, w naszych warunkach niezimującą w gruncie

Najpiękniejsze historyczne odmiany róż [Zdjęcia]

damasceńskie pojawiły się w Europie dzięki benedyktynom, ale najbardziej rozsławiła je cesarzowa Józefina Bonaparte, która w XVIII wieku założyła w Malmaison pod Paryżem pierwszy wielki ogród różany. Zobacz galerię zdjęć odmian

Bez koralowy 'Plumosa Aurea' (Sambucus racemosa) [Roślina tygodnia]

wieku. Jest to szybko rosnący, szeroki krzew o wzniesionych pędach, jajowatym pokroju, dorastający do 2-4 m wysokości. Cechą charakterystyczną odmiany są złożone, złocistożółte, delikatnie postrzępione liście. Pojedyncze listki mają długość do 8 cm, są lancetowate, ostro zakończone, głęboko powcinane

Kleome ciernista (Cleome spinosa). Uprawa, pielegnacja, wymagania tej jednorocznej rośliny

Na naturalnych stanowiskach kleome ciernista (Cleome spinosa, syn. C. hassleriana) rośnie na skrajach lasów tropikalnych w Ameryce Środkowej i Południowej. W ogrodach pojawiła się na początku XIX wieku. W Polsce uprawia się ją jako gatunek jednoroczny. Jak dotąd jest mało rozpowszechniona, jednak

Ogród XXI wieku w Łazienkach

altanami. Lecz najciekawsze jeszcze przed nami. 14 listopada 2013 roku ogłoszono bowiem wyniki Konkursu na koncepcję Ogrodu XXI wieku z pawilonem wystawowym. Tutejsze muzea cierpią na brak nowoczesnych przestrzeni na potrzeby wystawiennicze. Realizację projektu zaplanowano na lata 2014 - 2020 ze środków

Co można zrobić w ogrodzie z cegły?

renesans przeżywały w XIX wieku, w czasach wiktoriańskich, stając się z czasem wizytówką tradycyjnego angielskiego ogrodu. Wtedy to również projektanci prześcigali się w układaniu ceglanych kształtek, wzorując się na różnorakich wiązaniach murarskich. Doskonale wyglądały one w połączeniu z kamieniem polnym

Park Gamlehaugen pod Bergen

W średniowieczu na terenach Gamlehaugen rozciągała się farma, opuszczona w XIV w, w czasie jednej z największych w dziejach ludzkości epidemii dżumy. Ponownie zasiedlona, do 1809 roku była częścią majątku Fjosanger. W XIX wieku kilkakrotnie zmieniała właścicieli. W roku 1898 kupił ją Christian

Dalie. Jesienna ozdoba ogrodu

w odcieniu burgunda. Dalia trudna w uprawie Uprawne odmiany należą do hodowlanego gatunku dalia zmienna (Dahlia variabilis, inaczej D. hybrida), stworzonego w połowie XIX wieku w Europie na bazie gatunków przywiezionych z Meksyku i Gwatemali. Wszystkie są wspaniałe, nic więc

Meble na balkon. Ładnie i tanie meble na balkon

wzornictwa rodem z XIX wieku już z samego założenia powinny być masywne. Dlatego z reguły wykonane są z żeliwa, niestety zbyt ciężkiego na balkon. Producenci jednak znaleźli i na to radę, zastępując żeliwo odpowiednio "podrasowanym" lekkim aluminium. Takie meble nie ustępują żeliwnym urodą, są za

Zobacz koniecznie Park Natolin - co się kryje za murami?

Arkadii - romantycznym parku w stylu angielskim założonym przez Helenę Radziwiłłową. Wozownia ze stajnią, podobnie jak domy dozorców i oficyna, pochodzą z początków XIX wieku i są dziełem Jana Piotra Aignera   Park Skaryszewski - jeden z najpiękniejszych w Warszawie   Piękny park

Zrównoważony rozwój - o co tu chodzi

Otaczający nas system ekologiczny ma określoną wytrzymałość, toteż człowiek korzystając z dóbr natury może pobrać ich tylko tyle, by ta mogła swoje zasoby odtworzyć. Trwałe przekroczenie tych granic grozi katastrofą. Zasadę sformułował już w XIX wieku Carl von Carlovitz, obserwując gospodarowanie

Pyszne klapsy na deser, prosto z własnego drzewa

Żadna inna gruszka nie jest tak dorodna, słodka i delikatna. Uzyskał ją amerykański hodowca Thaddeus Clapp w połowie XIX wieku. Nazwana została 'Clapp's Favorite', u nas znana jest jako 'Faworytka' lub 'Klapsa'. W Dorchester, gdzie powstała, ma odlany z brązu olbrzymi pomnik (dla jasności - gruszka

Des Grandes Bruyeres

Jekyll - słynnej angielskiej projektantki z przełomu XIX i XX wieku. Rosnące w nim rośliny, a jest ich ponad cztery i pół tysiąca gatunków, pochodzą ze strefy klimatu umiarkowanego Europy, Ameryki Północnej i Dalekiego Wschodu. Zwiedzających zachwycają przede wszystkim imponujące kolekcje wrzosów i

Cis pospolity Fastigiata Aurea

połowie XIX wieku. Charakteryzuje się wolnym tempem wzrostu, po 10 latach uprawy osiąga około 1,2 metry wysokości. Wszystkie pędy są wzniesione, wyprostowane i sztywne, odporne na okiść śniegową. Młode pędy są żółte, później jasnozielone. Igły płaskie, długości 2 - 3 cm, miękkie w dotyku, wiosną

Drogocenne drzewa i co z nich pozyskujemy

nasiona, wydobywane z długich (20 cm) owoców, znali Indianie już przed przybyciem Kolumba. Kakao, jako napój dotarło do Europy w XVI wieku, ale jego picie rozpowszechniło się dopiero w XIX w. Czekoladę, która jest pochodną kakao zawdzięczamy Holendrowi van Houtenowi, który odkrył sposób odtłuszczania

Dekoracje pod chmurką

Jak wyeksponować zimowo-świąteczne dekoracje, aby zwracały uwagę? Możemy umieścić ozdoby w różnych miejscach: jako efektowny element drzwi, furtki, muru, parapetu. Warto też zwrócić uwagę na tradycyjną polską dekorację - podłaźniczkę. Tego typu ozdoba popularna była na długo, zanim w XIX wieku

Dereń biały (Cornus alba Sibirica). Krzewy ozdobne, roślina tygodnia

wilgotne lasy i zarośla. Wygląd. Odmiana 'Sibirica', znana w uprawie już od pierwszej połowy XIX wieku, dorasta do 2,5-3 metrów wysokości oraz podobnej szerokości. Pędy wyrastające ze środka krzewów są proste, strzeliste, zaś pędy położone peryferyjnie wyginają się łukowato ku ziemi. Wszystkie

Bażant w ogrodzie

latach 60. XVI wieku, ale na Pomorzu i Mazurach ptaki te pojawiły się dopiero w połowie XIX wieku. Po drugiej wojnie światowej ich hodowla przez myśliwych przybrała charakter masowy nie tylko u nas, ale także u Niemców i Czechów. W efekcie z cennej zdobyczy możnowładców bażant stał się zwierzyną wręcz

Magnolie w ogrodzie. Odmiany magnolii polecane do ogrodu

zdjęciu powyżej: Magnolia Soulange'a, uprawiana w Europie już w XIX wieku, to pięknywiosenny akcent w ogrodzie Fot. Shutterstock Na zdjęciu powyżej: Magnolia Soulange'a'lennei Alba' Najciekawsze kolekcje magnolii w Polsce obejrzymy w Ogrodzie Botanicznym PAN w Powsinie pod Warszawą (70

Projekty ogrodów - różana rabata

Romantyczne ogrody modne w XIX wieku miały zrywać ze stylem barokowym, geometrycznym i sztucznym. Niezwykle ważne dla tego nurtu było naśladowanie natury. W takich założeniach część ogrodu pozostawiano w stanie naturalnym. Ważnym elementem tego stylu było nawiązanie do starożytności; w ogrodach

Najpiękniejsze tulipany. Jak prawidłowo sadzić cebulki tulipanów

, wyhodowanego w XIX wieku. Oprócz przedstawionych na zdjęciach do grupy tulipanów pełnych wczesnych należą także następujące odmiany kwitnące w kwietniu: 'Cilesta' - czerwona z żółtą obwódką, 'Monsella' - żółta z jasnoczerwonymi smugami, 'Monte Carlo' - żółta, 'Willemsoord' - czerwona z białą obwódką

Tulipanowiec amerykański. Małe odmiany tulipanowców

odczynie, w miarę zacisznego miejsca i słońca. Młode okazy mogą być wrażliwe na mróz, starsze świetnie sobie u nas radzą. Drzewo to ma mięsiste korzenie, które uszkodzone łatwo gniją, więc tulipanowiec przesadzać można tylko w bardzo młodym wieku (drzewka sadzimy wiosną). Poza tym rośnie szybko (rocznie

Świerk kłujący Picea pungens 'Białobok'. Iglaki, krzewy ozdobne.

Świerk kłujący (Picea pungens) 'Białobok' uprawiany jest w Europie dopiero od drugiej połowy XIX wieku. Naturalnie występuje w południowo-zachodniej części Stanów Zjednoczonych, rośnie w górach na wysokości 2000 - 3000 m n.p.m.. Drzewa mają ładne, stożkowate korony oraz srebrzystą barwę igieł, są

Jawor [Prezentacja drzewa]

słowiańskich. Wierzono, że ich kaleczenie przynosi nieszczęście. Przetrzebiono je w naszych lasach w XIX-XX wieku, zastępując z chęci zysku szybko rosnącymi świerkami. Dziś błędy te trzeba stopniowo naprawiać. Na zdjęciu powyżej: 'Atropurpureum' to wspaniałe drzewo parkowe i alejowe. Jego liście z wierzchu

Jak wykonać mini choinkę

Gwiazdą grudniowych świątecznych wieczorów jest oczywiście choinka. Pięknie udekorowana, rozświetlona blaskiem lampek jest symbolem nadziei i życia. Zwyczaj jej przystrajania zrodził się w Niemczech już w średniowieczu i dopiero w XIX wieku zyskał zwolenników w innych krajach. Ale choć tradycja

U łódzkiego fabrykanta

XIX wiek to głównie swojskie: lipa drobnolistna, kasztanowiec, jesion, buk, dąb i robinia akacjowa. Zgodnie z ówczesną modą sadzono tu również okazy egzotyczne, takie jak skrzydłorzech kaukaski (występuje także w innych przypałacowych parkach łódzkich), sosna czarna oraz - obecnie poza ogrodem, bliżej

Bajeczne polskie parki pełne kwiatów

zmieniał styl. Jego obecny kształt pochodzi z połowy XIX wieku, nawiązuje do neogotyku angielskiego i kryje wiele cennych zbiorów. Strona zachodnia to rozbudowany architektonicznie taras z widokiem na jezioro Kórnickie i "Zwierzyniec". Strona południowa stanowi najładniejszą partię zamku

Borówka amerykańska uprawa i pielęgnacja

, a według naukowców, wszystkie formy borówek zrzucające w klimacie umiarkowanym liście, pochodzą od ich drzewiastych form tropikalnych. Borówkę wysoką wyselekcjonowano w USA na początku ubiegłego wieku. Prace hodowlane ruszyły jeszcze w XIX stuleciu, gdy wraz z uprzemysłowieniem i gwałtownym

Rozłożyste kasztanowce

inne rejony chrześcijańskiej Europy. Co ciekawe, aż do końca XIX wieku nie znano naturalnego pochodzenia tych drzew i powszechnie uważano, że wywodzą się z Indii. Francuszczyzna zachowała ślad tego przekonania: potoczna nazwa kasztanowca białego to marronnier d'Inde. Kiedy w 1790 roku podróżnik John

Krzewy ozdobne: bez azalii nie ma wiosny

krzewów Intensywna hodowla odmian azalii sięga połowy XIX wieku, gdy ogrodnicy z Anglii, Belgii, Holandii czy Niemiec wykonywali pierwsze kontrolowane zapylenia krzewów przywożonych z Japonii, Chin i Ameryki.   Azalie - piękna, barwna pasja niejednego hodowcy. Zobacz historię tej pięknej rośliny

12 najpiękniejszych arboretów na majówkę

polskie arboretum (474-500 m n.p.m.). Zostało założone na terenie lasów komunalnych na początku lat 70. XX wieku. To jedno z najmłodszych naszych arboretów. Rzeźba terenu jest urozmaicona: pagórkowata, poprzecinana licznymi strumykami. Arboterum jest malutkie - ma zaledwie 2 ha. Z dawnego lasu

Głóg pośredni

koron lub uprawy w żywopłotach, ale regularne strzyżenie ogranicza kwitnienie. 'Paul's Scarlet' to stara, ale ciągle bardzo wartościowa i ceniona odmiana głogu, uzyskana w Wielkiej Brytanii w drugiej połowie XIX wieku. Jest to sport odmiany 'Rubra Plena', wprowadzony do handlu przez Williama Paula w

Ogród wokół dworku. Powrót do tradycji

przy domu sygnalizuje sadybę już z daleka. Dęby piramidalne utrzymują listowie do przedwiośnia następnego roku, a ich skórzaste liście nie przylepiają się do dachówek, są też łatwe do usunięcia z trawnika. A z iglaków? W XIX wieku modne były jodły: kaukaska, kalifornijska czy pospolita. Wysokie

Modrzew japoński (Larix kaempferi) 'Blue Dwarf'

Po sprowadzeniu roślin do Europy w drugiej połowie XIX wieku wyselekcjonowano i wprowadzono do uprawy wiele odmian ozdobnych modrzewia japońskiego. Krajowe szkółki najczęściej oferują wolno rosnące, karłowe odmiany o zwisających pędach lub formy kuliste, o atrakcyjnym, niebieskawym zabarwieniu

Renesansowy ogród w Weronie

. Pozostawiono więc strome urwisko skalne i obsadzono je roślinnością. Stworzono w ten sposób kontrastowe tło dla położonej w dole ozdobnej części formalnej. W XIX wieku pod wpływem mody romantycznej pojawiły się elementy swobodnie rosnącego ogrodu angielskiego. Pamiątką tamtych czasów jest ogromny cedr

Wyjątkowy storczyk - Katleja

wśród storczyków. Nosi nazwę na cześć Józefa Warszewicza, żyjącego w XIX wieku polskie-go orchidologa o światowej sławie. Ale jest też grupa miniaturek (mających ok. 20 cm wys.) o kwiatach zaledwie kilkucentymetrowych. Od królowej storczyków wywodzą się liczne mieszańce międzyrodzajowe. Niezwykle udane

Róża - odmiany klasyczne

Eustachy Sapieha w swoich pamiętnikach pisze, że po sześćdziesięciu latach nieobecności w zaniedbanym ogrodzie w rodzinnym majątku (obecnie na Białorusi) znalazł pnącą różę 'American Pillar', którą posadzono w latach 20. XIX wieku. Nie tylko przetrwała bez pielęgnacji, ale i świetnie wyglądała

Co nowego w murawie piszczy?

tym roku natomiast głośno jest o RPR. Życica RPR (samoregenerująca się życica trwała) to podgatunek życicy trwałej tworzący rozłogi czyli pędy rozwijające się z pąków bocznych znajdujących się u podstawy rośliny. Początki życicy trwałej tworzącej rozłogi sięgają XIX wieku. W Irlandii została ona

Rhododendron Gibraltar. Azalie wielkokwiatowe, krzewy ozdobne

Całe obsypane kwiatami niewiele ustępują zimozielonym różanecznikom, mają przy tym dużo mniejsze wymagania siedliskowe. W warunkach klimatycznych Polski można śmiało uprawiać dziesiątki odmian azalii wielkokwiatowych. Tak dużą różnorodność zawdzięczamy ogrodnikom, którzy od XIX wieku prowadzili i

Tawuła japońska(Spiraea japonica) 'Goldflame'. Krzewy ozdobne

W stanie naturalnym tawuła japońska występuje na obszarze od Himalajów po Japonię. Do Europy została przywieziona najprawdopodobniej w drugiej połowie XIX wieku. Obecnie jest jednym z najpopularniejszych krzewów ozdobnych dostępnych w sporej liczbie odmian. Dzięki bogatym walorom dekoracyjnym oraz

Krzewy ozdobne: lilak - turecki prezent

rośliny nie osłabiały się zawiązywaniem tak licznych owoców, a wczesną wiosną usuwania chorych i rosnących zbyt gęsto gałęzi. Wielka ogólnoeuropejska moda na lilaki to przełom XIX i XX wieku. Odmian o kwiatach nie tylko lila, ale także białych, niebieskich, bordowych, fioletowych, różowych, pojedynczych

Cyprysik groszkowy (Chamaecyparis pisifera 'Sungold')

Cyprysik groszkowy pochodzi z Japonii. W swojej ojczyźnie drzewa rosną w parkach i w otaczających świątynie ogrodach. Bogata różnorodność form przyczyniła się do spopularyzowania tego gatunku na całym świecie. W Europie pierwsze egzemplarze pojawiły się w drugiej połowie XIX wieku, najpierw w

Krzewy ozdobne: złotokap - niedoceniony krzew

w XIX wieku w Holandii, wyróżniająca się półmetrowymi kwiatostanami, a także zwartym pokrojem. To zdecydowanie najpiękniejsza odmiana, dlatego jest najbardziej popularna. Po przekwitnięciu krzewy nie stanowią w ogrodzie specjalnej ozdoby. Dlatego w ich sąsiedztwie sadzi się gatunki, które kwitną

Grab pospolity (carpinus betulus) 'Fastigiata' [Roślina tygodnia]

i wyschnięciu owoce opadają, a dzięki skrzydełkom wirują w powietrzu i niesione przez wiatr mogą "wędrować" na niewielkie odległości. Uprawa Grab 'Fastigiata' znajduje się w powszechnej uprawie od drugiej połowy XIX wieku, a wywodzi się z Niemiec. Do dziś nie stracił na popularności z

Parocja. Twarda choć delikatna. Drzewa

botanicznych i arboretów w Europie. Do Polski dotarła najprawdopodobniej na początku XX wieku. Najpierw sprowadzono ją do ogrodu botanicznego we Wrocławiu, potem do Arboretum Kórnickiego oraz ogrodów botanicznych w Poznaniu i Krakowie. Obecnie można ją spotkać także w parkach miejskich, m.in. w Szczecinie

Galeria Rzeźb w Orońsku

nieoczekiwanie zmarł w wieku zaledwie 38 lat. Cztery lata później wdowa oddała rękę malarzowi. Małżonkowie stale podróżowali między Monachium i majątkiem w Orońsku. Pałac stał się ważnym miejscem na mapie artystycznej Polski. Przybywali tu znani malarze (m.in. Tadeusz Ajdukiewicz, Julian Fałat, Wojciech Kossak

Czym uczcić kobietę?

kwiatów powstał w czasach, gdy homoseksualne związki były penalizowane, więc trudno by hiacynt funkcjonował wówczas jako symbol homoerotycznego zainteresowania. Ale nic nie stoi na przeszkodzie, byśmy takie znaczenie nadali mu dzisiaj. Pod koniec XIX wieku ofiarowanie bukietu hiacyntów było równoznaczne z

Azjata w Europie

liściowych rabarbaru, odkrywając w nich ciekawą i orzeźwiającą nowalijkę. Anglicy wymyślili wiele sposobów przygotowywania tego warzywa, w tym słynny rabarbarowy pudding z kremem. Reszta Europy poznała roślinę znacznie później. Do Polski dotarła ona z Niemiec dopiero pod koniec XIX wieku. Gdy rzewień na

Klasyczne, nowoczesne, drewniane - modne i wygodne meble ogrodowe

być minimalistyczna, klasyczna i stylowa, harmonizująca z romantycznymi klimatami. Projektanci często łączą też drewno z metalem. Odpowiednio konserwowane drewniane meble z wiekiem tylko zyskują na urodzie. A jeśli się znudzą, łatwo je pomalować na inny kolor albo ozdobić mozaiką czy wycinankami

Grusza Nashi zamiast klapsy

wschodnie trafiły w wieku XIX, jednak długo nie budziły tu specjalnego zainteresowania, pewnie dlatego, że na Starym Kontynencie dominowały wciąż małe rodzinne gospodarstwa. Nashi wylansowano dopiero w latach osiemdziesiątych XX wieku - w czasach wyspecjalizowanych sadów towarowych. Grusze azjatyckie można

Tojeść w ogrodzie - pielęgnacja

zakorzeniania się. Uprawiane w ogrodach ozdobne gatunki tojeści pochodzą z Azji lub Ameryki, ale są wśród nich także takie, które rosną dziko w Polsce. Niektóre tojeści uprawia się w ogrodach od XIX wieku, inne dopiero niedawno trafiły do produkcji kwiaciarskiej, a kilka rarytasów, m.in. tojeść

Wrzosiec - Erica

przeciwieństwie do wrzosów nie wymagają tak kwaśnego podłoża i są łatwiejsze w uprawie. Nie są rodzimymi roślinami naszej flory, sprowadzono je do Europy w latach dwudziestych XIX wieku z południowej Afryki i choć na świecie znanych jest kilkaset gatunków tylko kilka z nich nadaje się do uprawy w naszym klimacie

Skarb z warzywnika

pochodzi z Azji. W Chinach uprawiano ją już pod koniec III wieku, do Europy trafiła na przełomie XIX i XX wieku. W przeciwieństwie do innych kapust jest rośliną jednoroczną. W tym samym roku tworzy główkę złożoną z przylegających liści i kwitnie. Kapustę pekińską można uprawiać wczesną wiosną lub jesienią

Wersal w Białymstoku

początku XIX w. kupił ją car Aleksander I. Została zaadaptowana na potrzeby szkoły dla dziewcząt. Wywieziono w głąb Rosji dzieła sztuki oraz rośliny z oranżerii, zlikwidowano partery i zwierzyńce. Pod koniec wieku władze szkoły odstąpiły teren miastu. Kompozycję zwierzyńców zatarła wkraczająca zabudowa

Gloksynia - dama w aksamitach

, z których wywodzi się ta urodziwa roślina, odkryto pod koniec XIX wieku w lasach Brazylii. Jest ich około 20. Na cześć botanika i pisarza Benjamina Petera Gloxina nazwano je gloksyniami i włączono do rodziny ostrojowatych (Gesneriaceae), do której należy m.in. fiołek afrykański. Kilkadziesiąt lat

Piwonie krzewiaste - królewskie krzewy ozdobne

. Ich pierwotna nazwa, Paeonia moutan banksii, odnosiła się do chińskiej nazwy Mudan, którą określano te krzewiaste gatunki. Jako rośliny rzadkie i kosztowne były pilnie strzeżone i pokazywane jedynie nielicznym. W połowie XIX wieku duży wkład w rozpowszechnienie piwonii krzewiastych w Europie miał

Azalie - barwy wiosny

one objęte ochroną prawną. Azalia żółta uprawiana jest ponad 200 lat. W pierw-szej połowie XIX wieku do Europy trafił inny gatunek o żółtych kwiatach (R. molle), a około 1860 roku sprowadzono z Japonii azalię o kwiatach różowych (R. japonicum). Z ich krzyżowania, dokonanego przez Luisa van Houtte'a

Piwonia symbol lata

ogrodowych sprowadzonych w XIX wieku do Europy.Podzielono je na cztery grupy: **pojedyncze - o kwiatach z jednym okółkiem płatków, pręcikami i słupkami całkowicie wykształconymi; **japońskie - z jednym okółkiem płatków i pręcikami zredukowanymi do nitek; **anemonowe - z jednym okółkiem płatków i pręcikami

Ogród botaniczny Uniwersytetu Wrocławskiego

uczonych botaników i studentów, lecz także mieszkańców miasta i całego regionu". Zaletą działki było jej położenie w pobliżu głównego gmachu uczelni, wadą - niekorzystne warunki glebowe, które do dziś dają się ogrodnikom we znaki. WIEK XIX: POSZUKIWANE ZAMORSKIE GATUNKI Pierwszym dyrektorem ogrodu

Tropiki pod szkłem

Obiecanej". W każdym z nich, jak nakazywała ówczesna moda, był ogród zimowy z rzadkimi, cieplarnianymi roślinami oraz obowiązkowymi drzewkami pomarańczy wystawianymi latem na zewnątrz. Kryzys gospodarczy lat 20. ubiegłego wieku doprowadził do zubożenia łódzkich fabrykantów. Likwidowano więc oranżerie

Penstemony - piękne dzwonkowate kwiaty

krewnej penstemonów. PRZEPROWADZKA DO EUROPY Penstemony trafiły do europejskich ogrodów już w XVIII wieku, a popularność zyskały w XIX-wiecznej Anglii. Wspaniała paleta barw i obfitość kwiatów sprawiły, że stały się jednymi z ulubionych roślin na sezonowe rabaty i kwietniki. Dopiero w XX wieku

Kury ozdobne, czyli ptactwo wśród kwiatów i drzew

indyjskiego. Co zabawne, jak stwierdził, nie jest to ani bojownik (bo ma łagodny charakter), ani indyjski, bo choć pochodzi od ras dalekowschodnich to został wyhodowany w Anglii w XIX wieku. Tak się złożyło, że sołtys chwilowo nie miał miejsca i parka tych kurek wylądowała u mnie w pustej wolierze. Cóż to za

Ogród nad jeziorem - z wikliną w herbie

skarby swe ukryć w bezpiecznym miejscu. W XIX wieku na wyspie, którą łączył z lądem drewniany most, był "Domek Szwajcarski" zbudowany przez hrabiego Edwarda Raczyńskiego. Hrabia zapraszał tu przyjaciół i urządzał na jeziorze słynne "bitwy morskie". Prawie hektar wolności Ogród ma 8

Czapla - niechciany gość?

trzcinowisk, którzy żyją skrycie, chociaż nigdy nie byli przez ludzi prześladowani. Pozostałe gatunki tropiono w całej Europie i masowo zabijano z powodu kaprysu kobiet. W XVIII i XIX wieku zapanowała w Europie moda na wymyślne damskie kapelusze. Damom znudziły się na kapeluszach kwiatki i listki. Poszukiwały

Ogrody królów Wielkiej Brytanii

. Pozostawione przez podróżników opisy Hampton Court (nawet jeśli oglądali oni królewskie dzieło pół wieku później) są wyjątkowo sugestywne i żywe. Niemiec Thomas Platter odwiedził ogrody w 1599 r., już za panowania córki Henryka VIII, Elżbiety I. Opisuje krzewy przycięte w kształt "mężczyzn i kobiet, pół

Piwonie z Norton Conyers

Rozległy płaskowyż północnej Anglii, kamienne murki, wrzosowiska, lasy. W takim krajobrazie od stuleci tkwi tradycyjny angielski dwór z czerwonej cegły. Zbudowany w XV wieku ma ozdobne attyki, potężny hall 12-m długości i na 7 m wysoki i kredensy wielkości współczesnych pokoi. Jego wnętrze (49

Jałowiec w ogrodzie i w kuchni

wyraźnie słodkawym. Pierwsze na ich walorach poznały się ptaki. Owoce jałowca są przysmakiem drozdów, zwłaszcza kwiczołów. Mięso takich kwiczołów było "od razu" przyprawione. Michał Szubert w książce o polskich drzewach pisał na początku XIX wieku: () smakiem tego pokarmu wskroś są przejęte

Leonardslee - królestwo różaneczników

wieku, swój obecny swój kształt park zawdzięcza rodzinie Loderów, których potomkowie mieszkają tu po dziś dzień. Głównym twórcą wspanialej kolekcji i parkowego założenia był sir Edmund Loder. Od roku 1889 z wielką pasją kolekcjonował różaneczniki, azalie oraz egzotyczne drzewa iglaste. Sprowadził tu

Ogrody i parki warte zobaczenia

zakładaniu brali udział specjaliści z Japonii. Obecny wygląd ogród zawdzięcza rewaloryzacji, którą podjęto w latach 90. XX wieku we współpracy z ambasadą Japonii. Zachowano pierwotny plan i stary układ ścieżek. Wokół rozległego stawu z łukowatym mostem wybudowano kaskady wodne i system strumieni

Najnowsze